Powiat Brzeziński

Charakterystyka powiatu

Powiat Brzeziński położony jest we wschodniej części województwa łódzkiego i należy do najmniejszych powiatów ziemskich w Polsce. Mimo niewielkiej powierzchni wyróżnia się bogatą historią, korzystnym położeniem w bezpośrednim sąsiedztwie Łodzi oraz cennymi walorami przyrodniczymi związanymi z pagórkowatym krajobrazem Wzniesień Łódzkich.

Powiat zajmuje powierzchnię około 358 km² i zamieszkuje go blisko 31 tysięcy mieszkańców. Siedzibą władz są Brzeziny, które od wieków stanowiły ważny ośrodek rzemiosła i handlu na szlaku pomiędzy Mazowszem a ziemią łęczycką.

Region znajduje się na styku Wzniesień Łódzkich i Równiny Łowicko-Błońskiej. Krajobraz tworzą łagodne wzgórza, doliny niewielkich rzek, pola uprawne oraz kompleksy leśne. Dzięki stosunkowo niewielkiemu stopniowi urbanizacji powiat zachował wiele walorów krajobrazowych charakterystycznych dla środkowej Polski.

Powiat Brzeziński jest przykładem regionu, który mimo bliskości dużej aglomeracji zachował rolniczy charakter, wysoką jakość środowiska oraz spokojny rytm życia.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Brzeziński należy do najbardziej urozmaiconych krajobrazowo części województwa łódzkiego. W przeciwieństwie do wielu równinnych obszarów centralnej Polski występują tutaj wyraźne pagórki, doliny oraz mozaika pól i lasów.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu obejmują:

• Wzniesienia Łódzkie,

• dolinę Mrogi,

• dolinę Moszczenicy,

• krajobrazy rolnicze,

• niewielkie kompleksy leśne,

• tereny źródliskowe.

Region jest jednym z najcenniejszych przyrodniczo obszarów środkowej części województwa łódzkiego.

Kraina wzgórz środkowej Polski

Wzniesienia Łódzkie należą do najwyższych naturalnych form terenu w centralnej Polsce. Dzięki nim krajobraz powiatu wyróżnia się na tle okolicznych równin.

Wody i retencja

Powiat położony jest na obszarze wododziałowym kilku dorzeczy, co nadaje mu szczególne znaczenie hydrologiczne.

Najważniejsze elementy systemu wodnego obejmują:

• Mrogę,

• Mrożycę,

• Moszczenicę,

• liczne cieki źródliskowe,

• stawy retencyjne,

• obszary podmokłe.

Mroga – najważniejsza rzeka regionu

Mroga przepływa przez znaczną część powiatu i stanowi ważny element lokalnego krajobrazu.

Pełni funkcje:

• retencyjne,

• przyrodnicze,

• krajobrazowe,

• rolnicze.

Mała retencja w krajobrazie rolniczym

Ze względu na przewagę terenów rolniczych szczególnie istotne jest zatrzymywanie wody w dolinach rzecznych, zadrzewieniach śródpolnych oraz niewielkich zbiornikach wodnych.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Gospodarka powiatu opiera się przede wszystkim na rolnictwie, usługach oraz niewielkich przedsiębiorstwach produkcyjnych.

Dominujące uprawy obejmują:

• pszenicę,

• żyto,

• jęczmień,

• kukurydzę,

• rzepak.

Znaczenie posiada również:

• sadownictwo,

• produkcja warzyw,

• hodowla bydła,

• produkcja mleka.

Rozwijają się także:

• handel,

• usługi,

• budownictwo,

• mała przedsiębiorczość.

Bliskość Łodzi jako atut

Położenie w sąsiedztwie aglomeracji łódzkiej zwiększa atrakcyjność inwestycyjną regionu i ułatwia dostęp do rynku pracy.

Tradycje rzemieślnicze Brzezin

Przez wiele stuleci Brzeziny słynęły z rozwoju rzemiosła, szczególnie krawiectwa i produkcji odzieży.

Lasy i środowisko

Lasy zajmują około jednej piątej powierzchni powiatu.

Największe kompleksy występują:

• w rejonie Wzniesień Łódzkich,

• w dolinie Mrogi,

• na terenach źródliskowych.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• grab,

• brzoza,

• olsza.

Zielone zaplecze aglomeracji łódzkiej

Lasy i tereny zielone pełnią ważną rolę klimatyczną oraz rekreacyjną dla mieszkańców regionu.

Ich funkcje obejmują:

• ochronę gleb,

• retencję wód,

• poprawę jakości powietrza,

• ochronę bioróżnorodności,

• rekreację.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Pomimo niewielkiej powierzchni powiat posiada liczne siedliska przyrodnicze.

Można spotkać tutaj:

• sarny,

• jelenie,

• lisy,

• bobry,

• żurawie,

• bociany białe,

• myszołowy,

• liczne gatunki płazów.

Doliny rzeczne jako korytarze ekologiczne

Największą wartość przyrodniczą posiadają doliny Mrogi i Moszczenicy, umożliwiające migrację zwierząt pomiędzy większymi kompleksami leśnymi regionu.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Historia regionu sięga średniowiecza i związana jest z rozwojem handlu oraz rzemiosła.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• historyczne centrum Brzezin,

• Muzeum Regionalne w Brzezinach,

• zabytkowe kościoły regionu,

• dwory i zespoły parkowe,

• obiekty związane z dawnym rzemiosłem.

Brzeziny – miasto krawców

Przez stulecia Brzeziny należały do najważniejszych ośrodków rzemiosła odzieżowego w centralnej Polsce, a tradycje te są widoczne do dziś.

Turystyka i rekreacja

Powiat oferuje dobre warunki do wypoczynku blisko natury.

Największe atrakcje obejmują:

• Wzniesienia Łódzkie,

• dolinę Mrogi,

• trasy rowerowe,

• zabytki Brzezin,

• tereny spacerowe i rekreacyjne.

Szczególną popularnością cieszy się turystyka rowerowa oraz krajoznawcza.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Brzeziński posiada duży potencjał rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury związanej z ochroną zasobów wodnych i krajobrazu rolniczego.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• rozwój małej retencji,

• ochronę dolin rzecznych,

• zwiększanie liczby zadrzewień śródpolnych,

• ochronę terenów źródliskowych,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• tworzenie nowych terenów zielonych,

• adaptację regionu do zmian klimatu.

Szczególne znaczenie ma zachowanie naturalnych funkcji hydrologicznych Wzniesień Łódzkich.

Potencjał rozwojowy

Powiat Brzeziński posiada dobre perspektywy rozwoju dzięki połączeniu wysokiej jakości środowiska, korzystnego położenia oraz bliskości dużego rynku pracy.

Najważniejsze kierunki rozwoju obejmują:

• rozwój rolnictwa wysokiej jakości,

• wspieranie przedsiębiorczości,

• rozwój turystyki krajoznawczej,

• ochronę zasobów wodnych,

• inwestycje w zieloną infrastrukturę,

• rozwój energetyki odnawialnej,

• wzmacnianie funkcji mieszkaniowych i rekreacyjnych.

Połączenie spokojnego krajobrazu, cennych walorów przyrodniczych oraz bliskości Łodzi sprawia, że Powiat Brzeziński należy do najbardziej przyjaznych do życia regionów województwa łódzkiego.