Powiat Wieluński

Charakterystyka powiatu

Powiat Wieluński położony jest w południowo-zachodniej części województwa łódzkiego, na pograniczu historycznej ziemi wieluńskiej, Śląska i Wielkopolski. Jest jednym z najstarszych regionów osadniczych centralnej Polski, a jego historia sięga czasów średniowiecza. Współcześnie powiat należy do ważnych ośrodków rolniczych i gospodarczych województwa łódzkiego, zachowując jednocześnie wiele cennych walorów przyrodniczych i krajobrazowych.

Powiat zajmuje powierzchnię około 927 km² i zamieszkuje go blisko 75 tysięcy mieszkańców. Siedzibą władz jest Wieluń, które od wieków pełni funkcję centrum administracyjnego, handlowego i kulturalnego regionu.

Krajobraz powiatu tworzą rozległe tereny rolnicze, doliny rzeczne, lasy oraz obszary położone na pograniczu Wyżyny Wieluńskiej. Region wyróżnia się stosunkowo dużą różnorodnością przyrodniczą, a jego położenie poza największymi aglomeracjami pozwoliło zachować wiele naturalnych walorów środowiskowych.

Powiat Wieluński jest przykładem regionu, który skutecznie łączy tradycje rolnicze, przedsiębiorczość oraz ochronę lokalnego dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Wieluński posiada zróżnicowany krajobraz charakterystyczny dla południowo-zachodniej części województwa łódzkiego.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu obejmują:

• dolinę Warty,

• Wyżynę Wieluńską,

• tereny rolnicze,

• kompleksy leśne,

• obszary podmokłe,

• krajobrazy wapienne południowej części regionu.

Duże znaczenie przyrodnicze posiadają zarówno doliny rzeczne, jak i lasy rozciągające się na obrzeżach powiatu.

Pogranicze nizin i wyżyn

Południowa część regionu wykazuje cechy krajobrazu przejściowego pomiędzy środkową Polską a terenami Jury Wieluńsko-Częstochowskiej.

Wody i retencja

Zasoby wodne odgrywają ważną rolę dla rolnictwa, przyrody oraz gospodarki regionu.

Najważniejsze elementy systemu wodnego obejmują:

• Wartę,

• Pyszną,

• Oleśnicę,

• starorzecza,

• zbiorniki retencyjne,

• stawy hodowlane.

Warta – najważniejsza rzeka regionu

Warta wpływa na funkcjonowanie lokalnych ekosystemów oraz gospodarki wodnej.

Pełni funkcje:

• retencyjne,

• przeciwpowodziowe,

• przyrodnicze,

• krajobrazowe,

• rekreacyjne.

Znaczenie małej retencji

W regionie coraz większą rolę odgrywają działania związane z zatrzymywaniem wody w krajobrazie rolniczym oraz ochroną terenów podmokłych.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat Wieluński posiada silne zaplecze rolnicze i rozwiniętą przedsiębiorczość lokalną.

Dominujące uprawy obejmują:

• pszenicę,

• żyto,

• kukurydzę,

• rzepak,

• ziemniaki.

Znaczenie posiada również:

• hodowla bydła,

• produkcja mleka,

• hodowla trzody chlewnej,

• produkcja drobiarska.

Rozwinięte są także:

• przemysł spożywczy,

• przemysł drzewny,

• handel,

• usługi,

• budownictwo.

Wieluń jako centrum regionu

Miasto od wielu lat pozostaje głównym ośrodkiem administracyjnym, edukacyjnym i gospodarczym ziemi wieluńskiej.

Rolnictwo i przetwórstwo

Powiat należy do ważnych producentów żywności w województwie łódzkim.

Lasy i środowisko

Lasy zajmują ponad jedną piątą powierzchni powiatu.

Największe kompleksy występują:

• w dolinie Warty,

• na południowych obrzeżach regionu,

• w sąsiedztwie terenów wyżynnych.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• brzoza,

• olsza,

• grab.

Zielone zaplecze ziemi wieluńskiej

Lasy pełnią funkcje:

• ochronne,

• retencyjne,

• klimatyczne,

• krajobrazowe,

• rekreacyjne.

Stanowią ważny element lokalnego systemu przyrodniczego.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Największą wartość przyrodniczą posiadają doliny rzeczne oraz kompleksy leśne.

Można spotkać tutaj:

• bobry,

• wydry,

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• żurawie,

• bociany czarne,

• bieliki,

• liczne gatunki płazów.

Dolina Warty

Dolina Warty pozostaje najważniejszym korytarzem ekologicznym regionu i schronieniem dla wielu gatunków zwierząt.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat Wieluński posiada bogatą historię sięgającą średniowiecza.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• Kolegiata Bożego Ciała w Wieluniu,

• historyczne centrum Wielunia,

• pozostałości murów miejskich,

• zabytkowe kościoły regionu,

• zespoły dworskie i parkowe.

Wieluń – miasto symboliczne

Wieluń zapisał się w historii Polski jako jedno z pierwszych miast zaatakowanych podczas niemieckiej agresji 1 września 1939 roku.

Dziedzictwo ziemi wieluńskiej

Region zachował wiele elementów dawnej kultury pogranicza wielkopolsko-małopolskiego.

Turystyka i rekreacja

Powiat oferuje dobre warunki do turystyki krajoznawczej i aktywnej.

Największe atrakcje obejmują:

• Wieluń,

• dolinę Warty,

• szlaki rowerowe,

• kompleksy leśne,

• zabytki regionu,

• tereny rekreacyjne nad wodą.

Coraz większym zainteresowaniem cieszy się turystyka historyczna oraz przyrodnicza.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Wieluński posiada duży potencjał rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę doliny Warty,

• rozwój małej retencji,

• zachowanie terenów podmokłych,

• zwiększanie liczby zadrzewień śródpolnych,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• ochronę bioróżnorodności,

• adaptację regionu do zmian klimatu.

Szczególnie ważne jest zachowanie równowagi pomiędzy intensywnym rolnictwem a ochroną zasobów środowiskowych.

Potencjał rozwojowy

Powiat Wieluński posiada stabilne fundamenty rozwoju oparte na rolnictwie, przedsiębiorczości oraz korzystnym położeniu w pobliżu województw śląskiego i opolskiego.

Najważniejsze kierunki rozwoju obejmują:

• rozwój nowoczesnego rolnictwa,

• wspieranie lokalnych przedsiębiorstw,

• rozwój przetwórstwa spożywczego,

• ochronę zasobów wodnych,

• inwestycje w zieloną infrastrukturę,

• rozwój energetyki odnawialnej,

• promocję dziedzictwa historycznego regionu.

Połączenie wielowiekowej historii, silnego zaplecza rolniczego oraz cennych walorów przyrodniczych sprawia, że Powiat Wieluński pozostaje jednym z ważniejszych regionów południowo-zachodniej części województwa łódzkiego.