Powiat Gorzowski

Charakterystyka powiatu

Powiat Gorzowski położony jest w północnej części województwa lubuskiego i otacza niemal ze wszystkich stron Gorzów Wielkopolski. Jest jednym z najbardziej zielonych i zalesionych regionów zachodniej Polski, a jego krajobraz kształtują rozległe kompleksy leśne, doliny rzeczne oraz liczne jeziora i tereny podmokłe.

Powiat zajmuje powierzchnię około 1 214 km² i zamieszkuje go blisko 85 tysięcy mieszkańców. Siedzibą władz jest Gorzów Wielkopolski, który formalnie nie należy do powiatu ziemskiego, ale stanowi jego naturalne centrum administracyjne, gospodarcze i komunikacyjne.

Region leży na styku Kotliny Gorzowskiej, Pojezierza Myśliborskiego oraz Równiny Gorzowskiej. Dzięki dużemu udziałowi lasów i wód należy do najcenniejszych przyrodniczo obszarów województwa lubuskiego. Bliskość granicy z Niemcy oraz przebieg ważnych szlaków transportowych dodatkowo zwiększają jego znaczenie gospodarcze.

Powiat Gorzowski jest doskonałym przykładem regionu, w którym bogactwo przyrody harmonijnie współistnieje z rozwojem przemysłu, logistyki i nowoczesnej przedsiębiorczości.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Gorzowski należy do najbardziej zróżnicowanych krajobrazowo regionów województwa lubuskiego. Znaczna część jego obszaru zachowała naturalny charakter, a duże kompleksy leśne przeplatają się z jeziorami, torfowiskami i dolinami rzecznymi.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu obejmują:

• Kotlinę Gorzowską,

• dolinę Warty,

• dolinę Noteci,

• Pojezierze Lubuskie,

• rozległe lasy sosnowe,

• tereny mokradłowe.

Region jest jednym z najważniejszych obszarów przyrodniczych zachodniej Polski i odgrywa istotną rolę w ochronie różnorodności biologicznej.

Kraina lasów i jezior

W wielu częściach powiatu krajobraz przypomina typowe regiony pojezierne północnej Polski. Liczne jeziora polodowcowe i otaczające je lasy tworzą doskonałe warunki dla rozwoju turystyki i rekreacji.

Wody i retencja

Powiat Gorzowski należy do regionów o bardzo dobrych zasobach wodnych. Rzeki, jeziora oraz obszary mokradłowe odgrywają ogromną rolę w funkcjonowaniu lokalnych ekosystemów.

Najważniejsze elementy systemu wodnego obejmują:

• Wartę,

• Noteć,

• Kłodawkę,

• Jezioro Lubniewsko,

• Jezioro Marwicko,

• liczne starorzecza i mokradła.

Warta – zielona arteria regionu

Warta jest najważniejszą rzeką powiatu i jednym z głównych elementów środowiska naturalnego zachodniej Polski.

Pełni funkcje:

• retencyjne,

• przeciwpowodziowe,

• przyrodnicze,

• krajobrazowe,

• transportowe.

Dolina Warty

Rozległe tereny zalewowe Warty są niezwykle ważne dla retencji naturalnej oraz ochrony przed skutkami suszy i powodzi.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Gospodarka powiatu jest zróżnicowana i opiera się zarówno na rolnictwie, jak i działalności przemysłowej oraz usługowej.

Dominujące uprawy obejmują:

• zboża,

• kukurydzę,

• rzepak,

• rośliny paszowe.

Znaczenie posiada również:

• hodowla bydła,

• produkcja mleka,

• hodowla trzody chlewnej.

Rozwinięte są także:

• logistyka,

• przemysł drzewny,

• przemysł spożywczy,

• handel,

• usługi.

Zaplecze gospodarcze Gorzowa Wielkopolskiego

Powiat korzysta z bliskości jednego z najważniejszych ośrodków gospodarczych województwa lubuskiego. Wiele przedsiębiorstw funkcjonuje w bezpośrednim sąsiedztwie miasta, tworząc wspólny rynek pracy.

Turystyka jeziorna i rekreacyjna

Coraz większe znaczenie gospodarcze posiada również turystyka związana z jeziorami, lasami oraz aktywnym wypoczynkiem.

Lasy i środowisko

Lasy zajmują około połowy powierzchni powiatu, co plasuje go wśród najbardziej zalesionych regionów Polski.

Największe kompleksy obejmują:

• Puszczę Gorzowską,

• lasy doliny Warty,

• lasy okolic Lubniewic.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• buk,

• brzoza,

• olsza.

Puszcza Gorzowska

To jeden z największych kompleksów leśnych zachodniej Polski. Stanowi ważną ostoję zwierząt oraz naturalny magazyn wody.

Lasy pełnią funkcje:

• retencyjne,

• klimatyczne,

• ochronne,

• gospodarcze,

• rekreacyjne.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat Gorzowski należy do najważniejszych ostoi przyrody województwa lubuskiego.

Można spotkać tutaj:

• wilki,

• bobry,

• wydry,

• jelenie,

• sarny,

• bieliki,

• żurawie,

• bociany czarne,

• liczne gatunki ptaków wodnych.

Natura 2000 i dolina Warty

Znaczna część najcenniejszych terenów objęta jest ochroną w ramach sieci Natura 2000.

Chronione są:

• dolina Warty,

• mokradła,

• starorzecza,

• siedliska ptaków migrujących,

• kompleksy leśne.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Historia regionu związana jest z pograniczem wielkopolsko-brandenburskim oraz dawnymi szlakami handlowymi.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• Santok,

• historyczne centrum Witnicy,

• zespoły pałacowo-parkowe,

• zabytkowe kościoły regionu,

• obiekty związane z historią Nowej Marchii.

Santok – strażnica u ujścia Noteci

Santok jest jednym z najstarszych grodów zachodniej Polski. Przez wieki kontrolował strategiczne połączenie Warty i Noteci, odgrywając ważną rolę w historii państwa polskiego.

Turystyka i rekreacja

Powiat oferuje bardzo dobre warunki do aktywnego wypoczynku.

Największe atrakcje obejmują:

• dolinę Warty,

• Lubniewice i okoliczne jeziora,

• Santok,

• szlaki rowerowe,

• trasy kajakowe,

• kompleksy leśne,

• obszary obserwacji ptaków.

Dużą popularnością cieszy się turystyka wodna, rowerowa oraz wypoczynek nad jeziorami.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Gorzowski posiada wyjątkowy potencjał rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury. Duże zasoby wodne oraz wysoka lesistość stanowią naturalny fundament działań związanych z adaptacją do zmian klimatu.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę doliny Warty,

• rozwój retencji krajobrazowej,

• ochronę jezior,

• zachowanie mokradeł,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• ochronę korytarzy ekologicznych,

• zwiększanie powierzchni terenów zielonych.

Szczególne znaczenie ma utrzymanie naturalnych procesów zachodzących w dolinach rzecznych oraz ochrona zasobów wodnych regionu.

Potencjał rozwojowy

Powiat Gorzowski należy do najbardziej perspektywicznych regionów województwa lubuskiego. Łączy korzystne położenie komunikacyjne z bogatymi zasobami przyrodniczymi i rozwijającą się gospodarką.

Najważniejsze kierunki rozwoju obejmują:

• rozwój logistyki i transportu,

• wspieranie przedsiębiorczości,

• rozwój turystyki przyrodniczej,

• ochronę zasobów wodnych,

• inwestycje w zieloną infrastrukturę,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• wzmacnianie współpracy transgranicznej.

Połączenie doliny Warty, rozległych lasów, jezior oraz bliskości Gorzowa Wielkopolskiego sprawia, że Powiat Gorzowski należy do najciekawszych i najbardziej zielonych regionów województwa lubuskiego.