Powiat Wschowski

Charakterystyka powiatu

Powiat Wschowski położony jest w południowo-wschodniej części województwa lubuskiego, na pograniczu Lubuskiego, Wielkopolski i Dolnego Śląska. Jest jednym z najmniejszych powiatów województwa, ale jednocześnie regionem o wyjątkowo bogatej historii, związanej z dawnymi szlakami handlowymi, królewskim miastem Wschową oraz żyznymi terenami rolniczymi.

Powiat zajmuje powierzchnię około 625 km² i zamieszkuje go blisko 38 tysięcy mieszkańców. Siedzibą władz jest Wschowa, należąca do najcenniejszych historycznie miejscowości zachodniej Polski.

Region leży na styku Niziny Śląskiej i Pojezierza Sławskiego. W krajobrazie dominują tereny rolnicze, niewielkie kompleksy leśne, jeziora oraz łagodne wzgórza. Dzięki położeniu pomiędzy Lesznem, Głogowem i Zieloną Górą powiat posiada korzystne warunki dla rozwoju przedsiębiorczości i współpracy gospodarczej.

Powiat Wschowski wyróżnia się połączeniem wielowiekowego dziedzictwa kulturowego z walorami przyrodniczymi charakterystycznymi dla pogranicza Wielkopolski i Śląska.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Wschowski posiada krajobraz przejściowy pomiędzy terenami pojeziernymi a rozległymi równinami rolniczymi.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu obejmują:

• Pojezierze Sławskie,

• dolinę Baryczy,

• tereny rolnicze pogranicza wielkopolsko-śląskiego,

• jeziora polodowcowe,

• niewielkie kompleksy leśne,

• doliny cieków wodnych.

Region nie posiada spektakularnych form ukształtowania terenu, jednak wyróżnia się harmonijnym krajobrazem kulturowym oraz dużym udziałem terenów otwartych.

Pogranicze trzech historycznych krain

Przez stulecia obszar dzisiejszego powiatu znajdował się pod wpływem Wielkopolski, Śląska i ziem lubuskich, co znajduje odzwierciedlenie zarówno w krajobrazie, jak i lokalnym dziedzictwie.

Wody i retencja

Choć powiat nie leży nad dużą rzeką, zasoby wodne odgrywają ważną rolę w funkcjonowaniu środowiska naturalnego.

Najważniejsze elementy systemu wodnego obejmują:

• Barycz,

• Krzycki Rów,

• Kopanicę,

• Jezioro Lgińsko,

• Jezioro Tarnowskie Duże,

• system stawów i mokradeł.

Barycz i jej znaczenie przyrodnicze

Barycz wpływa na południową część regionu i stanowi ważny element lokalnego systemu ekologicznego.

Rzeka pełni funkcje:

• retencyjne,

• przyrodnicze,

• krajobrazowe,

• rolnicze.

Mała retencja krajobrazowa

Ze względu na rolniczy charakter regionu szczególnego znaczenia nabierają działania związane z zatrzymywaniem wody w krajobrazie i ochroną mokradeł.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat Wschowski należy do regionów o silnych tradycjach rolniczych.

Dominujące uprawy obejmują:

• pszenicę,

• jęczmień,

• kukurydzę,

• rzepak,

• buraki cukrowe.

Znaczenie posiada również:

• hodowla bydła,

• produkcja mleka,

• hodowla trzody chlewnej.

Rozwijają się także:

• przemysł spożywczy,

• handel,

• usługi,

• budownictwo,

• mała przedsiębiorczość.

Rolnictwo jako fundament gospodarki

Żyzne gleby i korzystne warunki klimatyczne sprawiają, że produkcja rolna pozostaje jednym z najważniejszych sektorów gospodarki powiatu.

Położenie pomiędzy dużymi ośrodkami

Bliskość Leszna, Głogowa i Zielonej Góry sprzyja rozwojowi usług oraz przedsiębiorczości.

Lasy i środowisko

Lasy zajmują około jednej czwartej powierzchni powiatu.

Największe kompleksy występują:

• w okolicach Sławy i Lginia,

• w dolinach rzecznych,

• na terenach pogranicza województw.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• brzoza,

• olsza,

• grab.

Lasy pełnią funkcje:

• ochronne,

• retencyjne,

• klimatyczne,

• rekreacyjne.

Zielone wyspy w krajobrazie rolniczym

Choć lesistość jest niższa niż w wielu innych powiatach Lubuskiego, lokalne kompleksy leśne mają ogromne znaczenie dla zachowania bioróżnorodności.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat posiada liczne siedliska związane z jeziorami, polami uprawnymi i terenami podmokłymi.

Można spotkać tutaj:

• bobry,

• wydry,

• jelenie,

• sarny,

• żurawie,

• bieliki,

• bociany czarne,

• czaple,

• liczne gatunki ptaków wodnych.

Doliny rzeczne jako korytarze ekologiczne

Najcenniejsze przyrodniczo obszary związane są z dolinami cieków wodnych oraz terenami jeziornymi.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat Wschowski posiada jedno z najbogatszych dziedzictw historycznych w województwie lubuskim.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• historyczne centrum Wschowy,

• Muzeum Ziemi Wschowskiej,

• dawne kościoły i klasztory,

• zespoły pałacowo-parkowe,

• zabytkowe cmentarze różnych wyznań.

Wschowa – dawne miasto królewskie

Przez wiele stuleci Wschowa była jednym z najważniejszych miast zachodniej Wielkopolski. Odbywały się tutaj sejmy, zjazdy królewskie i ważne wydarzenia polityczne Rzeczypospolitej.

Turystyka i rekreacja

Powiat oferuje dobre warunki do spokojnego wypoczynku i turystyki krajoznawczej.

Największe atrakcje obejmują:

• Wschowę,

• Jezioro Lgińsko,

• tereny rekreacyjne wokół jezior,

• szlaki rowerowe,

• zabytki historyczne,

• obszary przyrodnicze pogranicza.

Coraz większą popularnością cieszy się turystyka rowerowa i kulturowa.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Wschowski posiada potencjał do rozwoju zielonej infrastruktury związanej przede wszystkim z krajobrazem rolniczym i ochroną zasobów wodnych.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• rozwój małej retencji,

• ochronę jezior,

• zachowanie zadrzewień śródpolnych,

• ochronę dolin rzecznych,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• zwiększanie powierzchni terenów zielonych,

• adaptację regionu do zmian klimatu.

Szczególne znaczenie ma odbudowa naturalnej retencji na terenach rolniczych oraz ochrona jakości wód.

Potencjał rozwojowy

Powiat Wschowski posiada stabilne fundamenty rozwoju oparte na rolnictwie, przedsiębiorczości oraz bogatym dziedzictwie kulturowym. Jego położenie na styku kilku silnych regionów gospodarczych tworzy dodatkowe możliwości rozwoju.

Najważniejsze kierunki rozwoju obejmują:

• modernizację rolnictwa,

• rozwój przetwórstwa spożywczego,

• rozwój turystyki historycznej,

• ochronę zasobów wodnych,

• inwestycje w zieloną infrastrukturę,

• rozwój energetyki odnawialnej,

• promocję dziedzictwa Wschowy.

Połączenie bogatej historii, żyznych terenów rolniczych oraz spokojnego krajobrazu sprawia, że Powiat Wschowski należy do najbardziej interesujących regionów pogranicza Lubuskiego, Wielkopolski i Dolnego Śląska.