Powiat Myślenicki

Charakterystyka Powiatu Myślenickiego

Powiat Myślenicki położony jest w południowej części województwa małopolskiego, pomiędzy Krakowem a Beskidami. Stanowi naturalną bramę prowadzącą z aglomeracji krakowskiej w kierunku Podhala, Orawy i Tatr. Zajmuje powierzchnię około 673 km² i liczy ponad 130 tysięcy mieszkańców. Siedzibą władz są Myślenice – jedno z najdynamiczniej rozwijających się miast Małopolski.

To region wyjątkowy pod względem krajobrazowym. Spotykają się tutaj Pogórze Wielickie, Beskid Makowski oraz północne fragmenty Beskidu Wyspowego. Powiat łączy walory przyrodnicze terenów górskich z dogodnym położeniem komunikacyjnym i bliskością Krakowa.

Przez dziesięciolecia był obszarem rolniczym i rzemieślniczym, jednak obecnie staje się coraz ważniejszym zapleczem mieszkaniowym, usługowym i rekreacyjnym dla całej metropolii krakowskiej. Mimo dynamicznego rozwoju zachował wiele cennych walorów przyrodniczych, krajobrazowych i kulturowych.

Powiat w liczbach

Powiat obejmuje trzy miasta: Myślenice, Dobczyce i Sułkowice oraz sześć gmin wiejskich.

Przyroda i krajobraz

Powiat Myślenicki należy do najbardziej malowniczych regionów podkrakowskich.

Północną część zajmują łagodne wzgórza Pogórza Wielickiego, natomiast południowa przechodzi w bardziej górzyste tereny Beskidu Makowskiego i Beskidu Wyspowego.

Najbardziej charakterystyczne szczyty regionu to:

• Lubomir,

• Łysina,

• Kamiennik,

• Koskowa Góra,

• Chełm,

• Uklejna.

Krajobraz tworzą zalesione grzbiety, szerokie doliny rzeczne, rozległe panoramy oraz tradycyjne wsie rozłożone na stokach wzgórz.

Szczególnym symbolem regionu jest dolina Raby, która od wieków stanowi główną oś osadniczą i gospodarczą powiatu.

Wody i retencja

Najważniejszą rzeką regionu jest Raba, jedna z kluczowych rzek Małopolski.

Przez teren powiatu przepływają również:

• Trzemeśnianka,

• Krzyworzeka,

• Harbutówka,

• liczne potoki górskie i pogórskie.

Zbiornik Dobczycki – strategiczny rezerwuar Małopolski

Najważniejszym obiektem hydrotechnicznym regionu jest Zbiornik Dobczycki.

To jeden z najważniejszych zbiorników wodnych w południowej Polsce, pełniący funkcje:

• zaopatrzenia Krakowa w wodę pitną,

• ochrony przeciwpowodziowej,

• retencji,

• stabilizacji przepływów Raby.

Znaczenie tego zbiornika wykracza daleko poza granice powiatu i województwa.

Jednocześnie coraz większym wyzwaniem stają się gwałtowne opady oraz okresowe susze. Dlatego rośnie znaczenie małej retencji, ochrony lasów oraz zachowania naturalnych terenów infiltracji wód opadowych.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat posiada zróżnicowaną gospodarkę.

W dalszym ciągu ważną rolę odgrywają:

• hodowla bydła,

• produkcja mleczna,

• sadownictwo,

• uprawa zbóż,

• produkcja warzyw.

Jednak w ostatnich latach dynamicznie rozwijają się również:

• usługi,

• logistyka,

• handel,

• budownictwo,

• mała i średnia przedsiębiorczość.

Bliskość Krakowa sprawia, że wiele osób mieszka w powiecie, a pracuje w stolicy Małopolski.

Myślenice – gospodarcze centrum południowej Małopolski

Myślenice od lat należą do najaktywniejszych gospodarczo miast regionu.

Dogodne położenie przy trasie Zakopianka oraz rozwinięta przedsiębiorczość sprawiają, że miasto przyciąga inwestorów i nowych mieszkańców.

Sułkowice – tradycje rzemieślnicze

Sułkowice od pokoleń słynęły z kowalstwa i metalurgii rzemieślniczej.

Dziedzictwo lokalnych warsztatów i zakładów produkcyjnych do dziś pozostaje ważnym elementem lokalnej gospodarki oraz tożsamości regionu.

Lasy i środowisko

Lasy zajmują ponad jedną trzecią powierzchni powiatu.

Największe kompleksy leśne występują:

• w Paśmie Lubomira i Łysiny,

• w rejonie Tokarni,

• na stokach Beskidu Makowskiego,

• w okolicach Wiśniowej i Pcimia.

Dominują:

• buk,

• jodła,

• świerk,

• sosna,

• jawor.

Lasy pełnią niezwykle ważną funkcję retencyjną oraz chronią stoki przed erozją.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat Myślenicki posiada wysoką wartość przyrodniczą.

Występują tutaj:

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• borsuki,

• lisy,

• wydry.

W większych kompleksach leśnych obserwowane są również wilki przemieszczające się pomiędzy Beskidem Wyspowym, Gorcami i Beskidem Makowskim.

Do cennych gatunków ptaków należą:

• bocian czarny,

• orlik krzykliwy,

• puchacz,

• dzięcioł czarny,

• myszołów.

Istotną rolę odgrywają obszary Natura 2000 oraz korytarze ekologiczne związane z doliną Raby.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat Myślenicki posiada bogate dziedzictwo historyczne i religijne.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• Zamek Królewski w Dobczycach,

• skansen w Dobczycach,

• zabytkowe centrum Myślenic,

• drewniane kościoły regionu,

• historyczne zespoły dworskie,

• sanktuarium w Sieprawiu.

Dobczyce – strażnik doliny Raby

Położony nad zbiornikiem wodnym zamek w Dobczycach należy do najbardziej malowniczych obiektów obronnych Małopolski.

Od wieków kontrolował ważny szlak prowadzący z Krakowa na południe.

Siepraw i św. Michał Giedroyć

Powiat związany jest również z kultem błogosławionego Michała Giedroycia, którego rodzinne strony znajdują się właśnie w Sieprawiu.

Turystyka i rekreacja

Powiat Myślenicki należy do najważniejszych obszarów rekreacyjnych południowej części aglomeracji krakowskiej.

Największe atrakcje to:

• Góra Chełm,

• Lubomir,

• obserwatorium astronomiczne na Lubomirze,

• Zamek w Dobczycach,

• Jezioro Dobczyckie,

• szlaki Beskidu Makowskiego,

• trasy rowerowe doliny Raby,

• ośrodki narciarskie regionu.

Dużą popularnością cieszą się również biegi górskie, turystyka rowerowa oraz wypoczynek weekendowy mieszkańców Krakowa.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Myślenicki posiada ogromne znaczenie dla bezpieczeństwa ekologicznego Małopolski.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę zlewni Zbiornika Dobczyckiego,

• zachowanie lasów górskich,

• rozwój małej retencji,

• ochronę doliny Raby,

• rozwój błękitno-zielonej infrastruktury,

• przeciwdziałanie erozji stoków,

• wspieranie odnawialnych źródeł energii.

Szczególnego znaczenia nabiera ochrona jakości wód, które trafiają do jednego z najważniejszych źródeł zaopatrzenia Krakowa.

Potencjał rozwojowy

Powiat Myślenicki należy do najbardziej perspektywicznych regionów Małopolski.

Jego największe atuty to:

• sąsiedztwo Krakowa,

• Zbiornik Dobczycki,

• Beskid Makowski i Beskid Wyspowy,

• rozwijająca się przedsiębiorczość,

• atrakcyjne warunki mieszkaniowe,

• wysoka jakość środowiska,

• rozbudowana infrastruktura komunikacyjna.

Przyszłość regionu może opierać się na harmonijnym połączeniu rozwoju gospodarczego, ochrony zasobów wodnych, turystyki aktywnej i nowoczesnej zielonej infrastruktury. Powiat Myślenicki ma wszelkie predyspozycje, aby stać się jednym z najlepszych przykładów zrównoważonego rozwoju obszarów podmiejskich w Polsce.