Powiat Legionowski

Charakterystyka Powiatu Legionowskiego

Powiat Legionowski położony jest w centralnej części województwa mazowieckiego, bezpośrednio na północ od Warszawy. To jeden z najszybciej rozwijających się powiatów w Polsce, który łączy funkcję zaplecza mieszkaniowego aglomeracji warszawskiej z wyjątkowymi walorami przyrodniczymi i rekreacyjnymi. Powiat zajmuje powierzchnię około 391 km² i liczy ponad 132 tysiące mieszkańców, a liczba ta stale rośnie dzięki dodatniemu saldu migracji.

Siedzibą powiatu jest Legionowo, natomiast jego największym skarbem przyrodniczym pozostaje Jezioro Zegrzyńskie, nazywane często „mazowieckim morzem”. Dzięki położeniu pomiędzy Narwią, Bugiem i Wisłą region odgrywa istotną rolę zarówno w systemie przyrodniczym Mazowsza, jak i w rekreacji mieszkańców Warszawy.

Powiat Legionowski jest jednym z najlepszych przykładów tego, jak rozwój urbanistyczny może współistnieć z ochroną przyrody i rozwojem błękitno-zielonej infrastruktury.

Powiat w liczbach

W skład powiatu wchodzą gminy: Legionowo, Serock, Jabłonna, Wieliszew i Nieporęt.

Przyroda i krajobraz

Powiat Legionowski położony jest na Nizinie Mazowieckiej, w miejscu gdzie spotykają się doliny Narwi, Bugu i Wisły.

Krajobraz regionu tworzą:

• Jezioro Zegrzyńskie,

• dolina Narwi,

• dolina Bugu,

• rozległe lasy sosnowe,

• tereny podmokłe,

• starorzecza,

• wydmy śródlądowe.

To jeden z najbardziej zróżnicowanych krajobrazowo powiatów Mazowsza. W ciągu kilkunastu minut można przenieść się z gęsto zabudowanych przedmieść Warszawy do rozległych lasów, nad wodę lub na tereny cennych siedlisk przyrodniczych.

Szczególnie cenne są okolice Serocka, Nieporętu i Wieliszewa, gdzie zachowały się rozległe obszary przyrodnicze związane z doliną Narwi.

Wody i retencja

Woda jest najważniejszym zasobem naturalnym Powiatu Legionowskiego.

Największe znaczenie mają:

• Narew,

• Bug,

• Wisła,

• Czarna,

• Jezioro Zegrzyńskie.

Jezioro Zegrzyńskie – mazowieckie morze

Powstały w latach 60. XX wieku zbiornik jest jednym z najważniejszych akwenów śródlądowych w Polsce. Oprócz funkcji rekreacyjnych pełni również rolę:

• retencyjną,

• przeciwpowodziową,

• energetyczną,

• zaopatrzenia w wodę.

Co roku przyciąga tysiące żeglarzy, motorowodniaków, kajakarzy i wędkarzy. Powiat Legionowski jest dziś jednym z najważniejszych centrów sportów wodnych w centralnej Polsce.

Doliny Narwi i Bugu

Naturalne tereny zalewowe odgrywają ogromną rolę w magazynowaniu wody oraz ochronie przed skutkami ekstremalnych zjawisk pogodowych.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat należy do najdynamiczniej rozwijających się gospodarczo regionów Mazowsza.

Najważniejsze sektory obejmują:

• usługi,

• logistykę,

• handel,

• budownictwo,

• turystykę,

• transport,

• działalność związaną z rekreacją wodną.

Bliskość Warszawy

Największym atutem gospodarczym regionu pozostaje sąsiedztwo stolicy.

Dzięki dogodnym połączeniom kolejowym i drogowym wiele osób mieszka w powiecie, pracując jednocześnie w Warszawie. Powoduje to dynamiczny rozwój budownictwa mieszkaniowego i usług.

Turystyka wodna

Wokół Jeziora Zegrzyńskiego funkcjonują:

• mariny,

• porty jachtowe,

• ośrodki wypoczynkowe,

• hotele,

• restauracje,

• wypożyczalnie sprzętu wodnego.

Turystyka stanowi jeden z najważniejszych kierunków rozwoju gospodarczego regionu.

Jezioro Zegrzyńskie – symbol Powiatu Legionowskiego

Trudno znaleźć drugi powiat na Mazowszu tak silnie związany z wodą.

Jezioro Zegrzyńskie jest dla regionu tym, czym Mazury dla północnej Polski – centrum żeglarstwa, rekreacji i wypoczynku. W sezonie letnim okolice Nieporętu, Zegrza, Serocka czy Wieliszewa odwiedzają tysiące turystów z Warszawy i całego kraju.

Wraz z rozwojem infrastruktury wodnej i turystycznej akwen staje się jednym z najważniejszych centrów rekreacyjnych centralnej Polski.

Lasy i środowisko

Znaczna część powiatu objęta jest różnymi formami ochrony przyrody.

Na jego terenie znajdują się między innymi:

• Puszcza Słupecka,

• Łęgi Czarnej Strugi,

• Wieliszewskie Łęgi,

• rezerwat Jabłonna,

• rezerwat Zegrze,

• rezerwat Wąwóz Szaniawskiego.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• brzoza,

• olsza,

• grab.

Lasy pełnią ważną funkcję klimatyczną dla północnych obrzeży aglomeracji warszawskiej.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat Legionowski należy do najcenniejszych przyrodniczo obszarów podwarszawskich.

Występują tutaj:

• łosie,

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• bobry,

• wydry.

W dolinach rzecznych i rezerwatach można obserwować:

• bielika,

• bociana czarnego,

• żurawia,

• zimorodka,

• błotniaka stawowego,

• czaplę siwą.

Szczególne znaczenie mają obszary Natura 2000 związane z doliną Narwi i Bugu.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat posiada bogatą historię związaną z obroną Warszawy i dziejami Mazowsza.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• pałac w Jabłonnie,

• historyczne centrum Serocka,

• fortyfikacje Zegrza,

• kościoły i zespoły dworskie regionu,

• zabytkowe wille Legionowa.

Jabłonna

Pałac w Jabłonnie należy do najcenniejszych klasycystycznych rezydencji Mazowsza. Otaczający go park jest jednym z najpiękniejszych założeń krajobrazowych w regionie.

Serock

Miasto położone u ujścia Bugu do Narwi posiada historię sięgającą średniowiecza i przez wieki pełniło ważną rolę handlową oraz obronną.

Turystyka i rekreacja

Powiat Legionowski jest jednym z najważniejszych regionów rekreacyjnych Mazowsza.

Największe atrakcje obejmują:

• Jezioro Zegrzyńskie,

• Serock,

• Zegrze,

• Nieporęt,

• Puszczę Słupecką,

• pałac w Jabłonnie,

• szlaki rowerowe wokół zalewu.

Region oferuje doskonałe warunki do:

• żeglarstwa,

• kajakarstwa,

• windsurfingu,

• wędkarstwa,

• turystyki rowerowej,

• obserwacji ptaków.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Legionowski posiada wyjątkowy potencjał w zakresie rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę Jeziora Zegrzyńskiego,

• zachowanie terenów zalewowych Narwi i Bugu,

• rozwój retencji miejskiej,

• ochronę lasów podwarszawskich,

• rozwój niskoemisyjnego transportu,

• tworzenie zielonych korytarzy ekologicznych,

• adaptację terenów zurbanizowanych do zmian klimatu.

To jeden z najważniejszych obszarów Mazowsza, gdzie kwestie jakości środowiska bezpośrednio wpływają na jakość życia mieszkańców.

Potencjał rozwojowy

Powiat Legionowski należy do najbardziej perspektywicznych powiatów województwa mazowieckiego.

Najważniejsze atuty regionu to:

• bezpośrednie sąsiedztwo Warszawy,

• Jezioro Zegrzyńskie,

• doliny Narwi i Bugu,

• rozwinięta turystyka wodna,

• wysoka jakość środowiska,

• dynamiczny rynek mieszkaniowy,

• duże zasoby terenów rekreacyjnych.

W najbliższych latach szczególnego znaczenia nabierać będą inwestycje związane z gospodarką wodną, ochroną terenów przyrodniczych oraz dalszym rozwojem rekreacji i turystyki. Powiat Legionowski ma potencjał, aby stać się modelowym przykładem zrównoważonego rozwoju regionu metropolitalnego opartego na wodzie, przyrodzie i wysokiej jakości życia mieszkańców.