Powiat Mławski

Charakterystyka Powiatu Mławskiego

Powiat Mławski położony jest w północnej części województwa mazowieckiego, na styku Mazowsza i historycznych ziem Warmii oraz Mazur. To region o bogatej historii, silnych tradycjach rolniczych i coraz większym znaczeniu gospodarczym, wynikającym z położenia przy jednym z głównych korytarzy transportowych łączących Warszawę z Trójmiastem. Powiat zajmuje powierzchnię około 1182 km² i liczy blisko 69–73 tysiące mieszkańców. Jego stolicą jest Mława – największy ośrodek miejski północnego Mazowsza.

Region wyróżnia się położeniem na pograniczu dwóch krain geograficznych – Nizin Środkowopolskich i Pojezierza Mazurskiego. Krajobraz ukształtowany został przez ostatnie zlodowacenia, czego efektem są liczne morenowe wzgórza, doliny rzeczne oraz zróżnicowana rzeźba terenu.

Powiat Mławski jest jednym z ważniejszych ośrodków przemysłowych północnego Mazowsza, ale jednocześnie zachował duże obszary terenów rolniczych i cennych przyrodniczo dolin rzecznych.

Powiat w liczbach

Powiat obejmuje jedną gminę miejską – Mławę – oraz dziewięć gmin wiejskich.

Przyroda i krajobraz

Powiat Mławski leży na obszarze Niziny Północnomazowieckiej, gdzie wyraźnie widoczne są ślady działalności lodowca.

Krajobraz regionu tworzą:

• wysoczyzny morenowe,

• doliny rzeczne,

• rozległe pola uprawne,

• kompleksy leśne,

• łąki i tereny podmokłe,

• niewielkie wzgórza polodowcowe.

W przeciwieństwie do wielu innych części Mazowsza teren nie jest całkowicie płaski. Charakterystyczne są łagodne wyniesienia morenowe, które nadają krajobrazowi większą różnorodność.

Szczególnie atrakcyjne przyrodniczo są doliny Wkry, Orzyca i Mławki.

Wody i retencja

Najważniejszą rzeką powiatu jest Wkra, jeden z największych dopływów Narwi.

Istotne znaczenie mają również:

• Mławka,

• Orzyc,

• liczne strumienie i rowy melioracyjne,

• niewielkie zbiorniki retencyjne.

Wkra – przyrodnicza oś regionu

Wkra jest najważniejszym ciekiem wodnym powiatu. Jej dolina pełni funkcję:

• korytarza ekologicznego,

• naturalnego magazynu wody,

• obszaru rekreacyjnego,

• ostoi bioróżnorodności.

W dolinie zachowały się fragmenty naturalnych łąk, terenów podmokłych i zadrzewień nadrzecznych.

Wyzwania związane z gospodarką wodną

Powiat coraz częściej doświadcza skutków suszy rolniczej. Dlatego rośnie znaczenie:

• małej retencji,

• odbudowy oczek wodnych,

• zatrzymywania wody w krajobrazie rolniczym,

• ochrony mokradeł,

• renaturyzacji cieków wodnych.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat Mławski należy do ważnych gospodarczo regionów północnego Mazowsza.

Dominujące kierunki działalności to:

• rolnictwo,

• przemysł przetwórczy,

• produkcja spożywcza,

• logistyka,

• handel,

• usługi.

W rolnictwie dominują:

• zboża,

• kukurydza,

• rzepak,

• ziemniaki,

• hodowla bydła mlecznego,

• produkcja trzody chlewnej.

Mława – przemysłowe centrum północnego Mazowsza

Największym ośrodkiem gospodarczym jest Mława, która od lat rozwija sektor przemysłowy.

Działają tutaj przedsiębiorstwa związane z:

• elektroniką,

• produkcją przemysłową,

• logistyką,

• przetwórstwem spożywczym,

• budownictwem.

Położenie przy trasie S7 sprawia, że region staje się coraz atrakcyjniejszy dla inwestorów.

Położenie przy trasie Warszawa–Gdańsk

Przebieg drogi ekspresowej S7 stanowi jeden z największych atutów rozwojowych powiatu. Dzięki temu Mława jest jednym z najważniejszych punktów gospodarczych północnego Mazowsza.

Mława i Bitwa pod Mławą

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych wydarzeń historycznych związanych z regionem jest Bitwa pod Mławą z września 1939 roku.

W okolicach miasta polskie oddziały przez kilka dni skutecznie broniły pozycji przed niemieckim atakiem. Do dziś zachowały się liczne miejsca pamięci oraz umocnienia przypominające o tych wydarzeniach.

Bitwa pod Mławą należy do najważniejszych epizodów kampanii wrześniowej na Mazowszu i stanowi istotny element lokalnej tożsamości.

Lasy i środowisko

Lasy zajmują około jednej czwartej powierzchni powiatu.

Największe kompleksy leśne występują:

• w okolicach Wieczfni Kościelnej,

• w gminie Szydłowo,

• w rejonie Strzegowa,

• w północnej części powiatu.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• brzoza,

• olsza,

• grab.

Lasy pełnią ważne funkcje:

• retencyjne,

• klimatyczne,

• rekreacyjne,

• gospodarcze.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat Mławski posiada stosunkowo dobrze zachowane siedliska przyrodnicze charakterystyczne dla północnego Mazowsza.

Występują tutaj:

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• lisy,

• bobry,

• wydry.

W dolinach rzecznych i na terenach podmokłych spotkać można:

• żurawie,

• bociany czarne,

• bieliki,

• zimorodki,

• błotniaki stawowe,

• derkacze.

Duże znaczenie mają doliny Wkry i Orzyca, które stanowią regionalne korytarze ekologiczne.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat posiada bogatą historię związaną zarówno z Mazowszem, jak i pograniczem mazurskim.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• historyczne centrum Mławy,

• kościół św. Trójcy w Mławie,

• zabytkowy rynek miejski,

• zespoły dworskie regionu,

• historyczne kościoły w Szreńsku i Radzanowie,

• miejsca związane z Bitwą pod Mławą.

Mława

Miasto od wieków pełniło funkcję ważnego ośrodka handlowego na szlaku prowadzącym z Mazowsza do Prus. Dzięki temu rozwinęło bogate tradycje kupieckie i przemysłowe.

Szreńsk

To jedna z najstarszych miejscowości regionu, której historia sięga średniowiecza.

Turystyka i rekreacja

Powiat Mławski nie należy do najbardziej znanych regionów turystycznych Mazowsza, ale posiada wiele interesujących miejsc dla miłośników historii i przyrody.

Najważniejsze atrakcje obejmują:

• Mławę,

• miejsca pamięci Bitwy pod Mławą,

• dolinę Wkry,

• szlaki rowerowe,

• kompleksy leśne,

• zabytkowe kościoły i dwory.

Coraz większym zainteresowaniem cieszą się:

• turystyka historyczna,

• rowerowa,

• kajakarstwo na Wkrze,

• agroturystyka.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Mławski posiada duży potencjał rozwoju rozwiązań opartych na przyrodzie.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę doliny Wkry,

• rozwój małej retencji,

• ochronę mokradeł,

• zwiększanie liczby zadrzewień śródpolnych,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• ochronę gleb rolniczych,

• tworzenie lokalnych korytarzy ekologicznych.

Ze względu na rolniczy charakter regionu szczególnie ważne jest zatrzymywanie wody w krajobrazie oraz ochrona zasobów glebowych.

Potencjał rozwojowy

Powiat Mławski należy do najbardziej perspektywicznych regionów północnego Mazowsza.

Najważniejsze atuty regionu to:

• położenie przy trasie S7,

• silny ośrodek gospodarczy w Mławie,

• rozwinięte rolnictwo,

• doliny Wkry i Orzyca,

• stosunkowo wysoka jakość środowiska,

• bogate dziedzictwo historyczne,

• potencjał logistyczny i przemysłowy.

W najbliższych latach coraz większego znaczenia nabierać będą inwestycje związane z zieloną transformacją przemysłu, retencją wody, nowoczesnym rolnictwem oraz ochroną zasobów przyrodniczych. Powiat Mławski ma wszelkie predyspozycje, aby pozostać jednym z najważniejszych biegunów rozwoju północnego Mazowsza.