Powiat Piaseczyński

Charakterystyka Powiatu Piaseczyńskiego

Powiat Piaseczyński położony jest w południowej części aglomeracji warszawskiej i należy do najdynamiczniej rozwijających się regionów w Polsce. Łączy funkcję zaplecza mieszkaniowego stolicy z wyjątkowymi walorami przyrodniczymi, historycznymi i krajobrazowymi. Powiat zajmuje powierzchnię około 621 km² i liczy już ponad 220 tysięcy mieszkańców, a liczba ta stale rośnie dzięki migracji z Warszawy i innych części kraju.

W skład powiatu wchodzą gminy Piaseczno, Konstancin-Jeziorna, Góra Kalwaria, Tarczyn, Prażmów i Lesznowola. To właśnie tutaj znajdują się jedne z najcenniejszych terenów zielonych otaczających Warszawę, które tworzą ważny element tzw. Zielonego Pierścienia Warszawy. Szczególną rolę odgrywa Chojnowski Park Krajobrazowy obejmujący Lasy Chojnowskie, dolinę Jeziorki oraz fragmenty Skarpy Wiślanej.

Powiat Piaseczyński jest jednym z najlepszych przykładów regionu, w którym rozwój gospodarczy, suburbanizacja i ochrona środowiska muszą być prowadzone równolegle.

Powiat w liczbach

Powiat należy do najludniejszych powiatów ziemskich w Polsce i od wielu lat notuje jeden z najwyższych przyrostów mieszkańców w kraju.

Przyroda i krajobraz

Powiat Piaseczyński leży na pograniczu Równiny Warszawskiej, Doliny Środkowej Wisły oraz Wysoczyzny Rawskiej.

Krajobraz regionu tworzą:

• Lasy Chojnowskie,

• dolina Jeziorki,

• Skarpa Wiślana,

• dolina Wisły,

• wydmy śródlądowe,

• tereny rolnicze południowej części powiatu,

• rozległe obszary podmiejskie.

Największym skarbem przyrodniczym jest Chojnowski Park Krajobrazowy, który obejmuje niemal 68 km² chronionych terenów leśnych i dolin rzecznych. Cały park znajduje się w granicach Powiatu Piaseczyńskiego.

To jeden z najważniejszych obszarów przyrodniczych otaczających Warszawę i kluczowy element regionalnego systemu ekologicznego.

Wody i retencja

Powiat posiada bardzo dobrze rozwiniętą sieć hydrograficzną.

Najważniejsze cieki wodne to:

• Wisła,

• Jeziorka,

• Czarna,

• Zielona,

• Mała,

• Kanał Piaseczyński.

Jeziorka – rzeka Powiatu Piaseczyńskiego

Jeziorka jest najważniejszą rzeką regionu. Przepływa przez Piaseczno i Konstancin-Jeziornę, a jej dolina stanowi jeden z najcenniejszych przyrodniczo elementów krajobrazu. Chojnowski Park Krajobrazowy został utworzony między innymi dla ochrony doliny tej rzeki.

Wisła i Skarpa Wiślana

Wschodnią część powiatu tworzy dolina Wisły wraz z terenami zalewowymi i Skarpą Wiślaną. Są to obszary o ogromnym znaczeniu retencyjnym i przyrodniczym.

Wyzwania wodne szybko rozwijającego się regionu

Postępująca urbanizacja powoduje:

• zwiększenie powierzchni uszczelnionych,

• szybszy odpływ wód opadowych,

• wzrost ryzyka lokalnych podtopień,

• presję na naturalne cieki.

Dlatego coraz większą rolę odgrywają inwestycje w retencję miejską oraz rozwiązania błękitno-zielonej infrastruktury.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat Piaseczyński należy do najbogatszych i najbardziej przedsiębiorczych regionów Mazowsza.

Najważniejsze sektory gospodarki obejmują:

• usługi,

• nowoczesne technologie,

• logistykę,

• handel,

• budownictwo,

• transport,

• rolnictwo.

Zaplecze gospodarcze Warszawy

Bliskość stolicy sprawia, że działa tutaj tysiące przedsiębiorstw związanych z usługami, handlem, magazynowaniem i nowoczesnymi technologiami.

Lesznowola i Piaseczno należą do najaktywniejszych gospodarczo gmin województwa.

Sadownictwo i rolnictwo południowej części powiatu

Gminy Tarczyn, Prażmów i częściowo Góra Kalwaria należą do ważnych ośrodków sadowniczych Mazowsza.

Dominują:

• jabłonie,

• wiśnie,

• śliwy,

• uprawy warzywnicze,

• produkcja szklarniowa.

Konstancin-Jeziorna – uzdrowisko Mazowsza

Szczególne miejsce zajmuje Konstancin-Jeziorna – jedyne uzdrowisko w województwie mazowieckim. Miasto od ponad wieku wykorzystuje walory klimatyczne oraz unikalne zasoby przyrodnicze regionu.

Chojnowski Park Krajobrazowy – zielone płuca południowej Warszawy

To najważniejszy symbol przyrodniczy Powiatu Piaseczyńskiego.

Park utworzono w 1993 roku w celu ochrony Lasów Chojnowskich, doliny Jeziorki oraz fragmentów doliny Wisły. Obejmuje on ponad 6,7 tys. ha powierzchni, a wraz z otuliną ponad 11,5 tys. ha. Lasy zajmują około 75% jego powierzchni.

Występują tutaj:

• borsuki,

• wydry,

• bobry,

• liczne gatunki nietoperzy,

• bociany czarne,

• zimorodki,

• dudki.

Park stanowi jeden z najważniejszych elementów Zielonego Pierścienia Warszawy.

Lasy i środowisko

Lasy należą do najcenniejszych zasobów powiatu.

Największe kompleksy leśne znajdują się:

• w Lasach Chojnowskich,

• w gminie Prażmów,

• w okolicach Zalesia Górnego,

• w rejonie Konstancina-Jeziorny.

Dominują:

• sosna,

• dąb,

• brzoza,

• grab,

• lipa,

• olsza.

Lasy pełnią niezwykle ważne funkcje:

• retencyjne,

• klimatyczne,

• rekreacyjne,

• zdrowotne.

Szczególnie istotne są dla jakości życia mieszkańców całej aglomeracji warszawskiej.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat Piaseczyński należy do najcenniejszych przyrodniczo terenów podwarszawskich.

Występują tutaj:

• łosie,

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• bobry,

• wydry,

• borsuki.

W dolinach rzecznych i lasach można obserwować:

• bociana czarnego,

• bielika,

• zimorodka,

• żurawia,

• dudka,

• derkacza.

Znaczna część tych siedlisk związana jest z Chojnowskim Parkiem Krajobrazowym oraz doliną Wisły.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat posiada wyjątkowo bogate dziedzictwo historyczne.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• zespół pałacowo-parkowy w Konstancinie-Jeziornie,

• historyczne centrum Góry Kalwarii,

• zamek w Czersku,

• zabytkowe wille uzdrowiskowe,

• kolejkę wąskotorową Piaseczno–Tarczyn.

Zamek Książąt Mazowieckich w Czersku

To jedna z najważniejszych średniowiecznych warowni Mazowsza i jeden z najbardziej rozpoznawalnych zabytków regionu.

Góra Kalwaria

Miasto zachowało unikalny układ urbanistyczny związany z dawnym ośrodkiem pielgrzymkowym i religijnym.

Konstancin-Jeziorna

Jedno z najbardziej prestiżowych miejsc zamieszkania w Polsce, słynące z zabytkowych willi i uzdrowiskowego charakteru.

Turystyka i rekreacja

Powiat Piaseczyński posiada ogromny potencjał rekreacyjny.

Najważniejsze atrakcje obejmują:

• Chojnowski Park Krajobrazowy,

• Konstancin-Jeziornę,

• Zamek w Czersku,

• dolinę Jeziorki,

• dolinę Wisły,

• Piaseczyńsko-Grójecką Kolej Wąskotorową.

Popularne formy aktywności:

• turystyka rowerowa,

• spacery leśne,

• kajakarstwo,

• obserwacja ptaków,

• turystyka historyczna,

• wypoczynek uzdrowiskowy.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Piaseczyński należy do najważniejszych obszarów Mazowsza pod względem rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę doliny Jeziorki,

• zachowanie Lasów Chojnowskich,

• rozwój retencji miejskiej,

• ochronę terenów zalewowych Wisły,

• rozwój zielonych korytarzy ekologicznych,

• przeciwdziałanie skutkom urbanizacji,

• ochronę jakości powietrza.

To jeden z regionów, gdzie przyroda staje się kluczowym elementem strategii rozwoju.

Potencjał rozwojowy

Powiat Piaseczyński należy do najbardziej perspektywicznych regionów Polski.

Najważniejsze atuty to:

• bezpośrednie sąsiedztwo Warszawy,

• Chojnowski Park Krajobrazowy,

• Konstancin-Jeziorna,

• rozwinięta gospodarka,

• wysoka jakość życia,

• bogate dziedzictwo historyczne,

• duże zasoby terenów zielonych.

Przyszłość regionu będzie związana z dalszym rozwojem nowoczesnej gospodarki, ochroną zasobów przyrodniczych oraz budową modelu zrównoważonej metropolii. Powiat Piaseczyński ma wszelkie predyspozycje, aby stać się jednym z najważniejszych przykładów harmonijnego połączenia rozwoju gospodarczego i ochrony środowiska w Polsce.