Powiat Lubliniecki

Charakterystyka Powiatu Lublinieckiego

Powiat Lubliniecki jest jednym z najbardziej zielonych i przyrodniczo wartościowych regionów województwa śląskiego. Położony w północno-zachodniej części województwa, stanowi wyjątkowy kontrast wobec przemysłowego wizerunku Górnego Śląska. Rozległe lasy, czyste rzeki, liczne stawy oraz niewielka skala urbanizacji sprawiają, że region często określany jest mianem „zielonych płuc Śląska”. Nieprzypadkowo samo miasto Lubliniec promuje się hasłem „miasto zielonych klimatów”.

Największym bogactwem powiatu są Lasy Lublinieckie – największy zwarty kompleks leśny województwa śląskiego. Ich powierzchnia sięga blisko 100 tysięcy hektarów, a znaczna część znajduje się właśnie na terenie powiatu. Dzięki temu region posiada wyjątkowe walory przyrodnicze, klimatyczne i rekreacyjne, a jednocześnie odgrywa istotną rolę w retencji wody oraz ochronie bioróżnorodności.

Siedzibą powiatu jest Lubliniec – historyczne miasto o średniowiecznym rodowodzie, położone na ważnym skrzyżowaniu szlaków komunikacyjnych pomiędzy Śląskiem, Wielkopolską i Małopolską. Powiat obejmuje również malownicze gminy wiejskie i miejsko-wiejskie, takie jak Koszęcin, Woźniki, Herby, Boronów czy Pawonków, które zachowały spokojny, leśno-rolniczy charakter.

Współcześnie Powiat Lubliniecki należy do regionów o największym potencjale związanym z zieloną transformacją, turystyką przyrodniczą oraz gospodarką opartą na zasobach naturalnych. To jeden z tych obszarów województwa śląskiego, gdzie ochrona środowiska nie jest jedynie wyzwaniem, lecz naturalnym kierunkiem rozwoju.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Lubliniecki położony jest na pograniczu Wyżyny Śląskiej i Obniżenia Małej Panwi. Krajobraz tworzą przede wszystkim rozległe bory sosnowe, doliny rzeczne, torfowiska i śródleśne polany.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu to:

• Lasy Lublinieckie,

• dolina Małej Panwi,

• dolina Liswarty,

• lasy Koszęcina i Boronowa,

• śródleśne stawy hodowlane,

• wzgórza Woźnicko-Wieluńskie.

Region wyróżnia się wyjątkową ciągłością kompleksów leśnych. W wielu miejscach można przejechać lub przejść kilkanaście kilometrów przez las bez napotkania większych osiedli.

Wody i retencja

Powiat posiada bardzo duże znaczenie dla gospodarki wodnej północno-zachodniej części województwa śląskiego.

Najważniejsze rzeki to:

• Mała Panew,

• Liswarta,

• Lublinica,

• Leśnica,

• Potok Jeżowski.

Dużą rolę odgrywają również:

• stawy rybne,

• torfowiska,

• mokradła leśne,

• śródleśne zbiorniki retencyjne.

Mała Panew – śląska Amazonka

Mała Panew należy do najczystszych rzek województwa śląskiego. Jej dolina stanowi jeden z najcenniejszych korytarzy ekologicznych regionu. Meandrująca rzeka przepływa przez rozległe lasy i tereny podmokłe, tworząc doskonałe warunki dla retencji krajobrazowej oraz ochrony bioróżnorodności.

Lasy i mokradła powiatu odgrywają istotną rolę w magazynowaniu wody, co będzie miało coraz większe znaczenie w obliczu zmian klimatycznych.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Gospodarka powiatu opiera się na kilku wzajemnie uzupełniających się sektorach.

Najważniejsze z nich to:

• gospodarka leśna,

• przemysł drzewny,

• rolnictwo,

• logistyka,

• usługi,

• turystyka.

Na terenach rolniczych dominują:

• zboża,

• kukurydza,

• rzepak,

• ziemniaki,

• rośliny pastewne.

Znaczącą rolę odgrywa również hodowla bydła i produkcja mleka.

Koszęcin i Zespół Pieśni i Tańca „Śląsk”

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli powiatu jest Koszęcin – siedziba słynnego Zespół Pieśni i Tańca Śląsk. Pałacowy kompleks w Koszęcinie należy do najważniejszych ośrodków kultury regionalnej w Polsce i stanowi wizytówkę całego regionu.

Lasy i środowisko

Powiat Lubliniecki jest jednym z najbardziej zalesionych obszarów województwa śląskiego.

Największe kompleksy leśne znajdują się w gminach:

• Koszęcin,

• Boronów,

• Herby,

• Ciasna,

• Pawonków.

W niektórych gminach lesistość przekracza nawet 70%.

Dominują:

• sosna zwyczajna,

• dąb,

• brzoza,

• modrzew,

• świerk.

Lasy pełnią funkcje:

• retencyjne,

• klimatyczne,

• produkcyjne,

• rekreacyjne,

• przyrodnicze.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat należy do najcenniejszych przyrodniczo regionów województwa śląskiego.

Występują tutaj:

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• lisy,

• borsuki,

• bobry.

Lasy Lublinieckie są również ważną ostoją ptaków. Stwierdzono występowanie wielu rzadkich gatunków związanych z dużymi kompleksami leśnymi.

Spotkać można m.in.:

• żurawie,

• bociany czarne,

• dzięcioły czarne,

• puchacze,

• bieliki,

• myszołowy.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Historia regionu związana jest zarówno z kulturą śląską, jak i wpływami małopolskimi.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• Zamek Lubliniecki,

• zabytkowe centrum Lublińca,

• Pałac w Koszęcinie,

• drewniane kościoły regionu,

• historyczne układy urbanistyczne Woźnik,

• zespoły pałacowo-parkowe w Kochcicach.

Koszęcin – kulturalna stolica regionu

Zespół pałacowy w Koszęcinie należy do najważniejszych obiektów zabytkowych województwa śląskiego. Łączy funkcje historyczne, edukacyjne i kulturalne, będąc jednym z najważniejszych miejsc promocji dziedzictwa Śląska.

Turystyka i rekreacja

Powiat posiada bardzo duży potencjał turystyki przyrodniczej.

Najważniejsze atrakcje obejmują:

• Lasy Lublinieckie,

• Pałac w Koszęcinie,

• ścieżki przyrodnicze Boronowa,

• dolinę Małej Panwi,

• Woźniki,

• rezerwaty przyrody,

• liczne trasy rowerowe i kajakowe.

Coraz większą popularnością cieszą się:

• turystyka rowerowa,

• kajakarstwo,

• grzybobranie,

• nordic walking,

• obserwacja ptaków.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Lubliniecki posiada wyjątkowe warunki do rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę Lasów Lublinieckich,

• rozwój retencji leśnej,

• ochronę torfowisk,

• zachowanie naturalnych dolin rzecznych,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• ochronę korytarzy ekologicznych,

• wspieranie gospodarki niskoemisyjnej.

W skali województwa śląskiego jest to jeden z najważniejszych obszarów magazynowania wody i ochrony klimatu.

Potencjał rozwojowy

Powiat Lubliniecki należy do regionów o największym potencjale środowiskowym w województwie śląskim.

Najważniejsze atuty to:

• największy kompleks leśny województwa,

• wysoka jakość środowiska,

• bogate zasoby wodne,

• atrakcyjne walory turystyczne,

• korzystne położenie komunikacyjne,

• silne dziedzictwo kulturowe,

• potencjał zielonej gospodarki.

W najbliższych latach szczególnego znaczenia nabiorą inwestycje związane z ochroną zasobów wodnych, retencją krajobrazową, turystyką przyrodniczą i odnawialnymi źródłami energii. Powiat Lubliniecki ma wszelkie predyspozycje, aby stać się jednym z najbardziej ekologicznych i przyjaznych środowisku regionów województwa śląskiego.