Powiat Piski

Charakterystyka Powiatu Piskiego

Powiat Piski położony jest w południowo-wschodniej części województwa warmińsko-mazurskiego i należy do najbardziej naturalnych oraz najmniej zurbanizowanych obszarów Krainy Wielkich Jezior Mazurskich. Jego siedzibą jest Pisz – historyczne miasto położone nad Pisą, które od wieków stanowi bramę pomiędzy Mazurami a Podlasiem. Region słynie z ogromnych kompleksów leśnych, rozległych jezior oraz wyjątkowych walorów przyrodniczych.

To właśnie tutaj znajduje się znaczna część największego kompleksu leśnego Mazur – Puszczy Piskiej. Rozciągające się na setkach kilometrów kwadratowych lasy, jeziora i mokradła tworzą jeden z najcenniejszych przyrodniczo krajobrazów Polski. Powiat jest również obszarem, gdzie szczególnie dobrze zachowały się naturalne procesy ekologiczne oraz korytarze migracyjne zwierząt.

Położenie w sercu Mazur sprawia, że turystyka odgrywa ważną rolę w lokalnej gospodarce. Żeglarstwo, kajakarstwo, wędkarstwo oraz turystyka przyrodnicza przyciągają co roku tysiące odwiedzających. Jednocześnie region zachował spokojniejszy charakter niż najbardziej znane centra turystyczne Mazur.

Powiat Piski stanowi wzorcowy przykład obszaru, którego rozwój opiera się przede wszystkim na zasobach przyrodniczych, gospodarce wodnej i wysokiej jakości środowiska.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Piski należy do najbardziej naturalnych krajobrazowo regionów województwa warmińsko-mazurskiego.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu obejmują:

• Puszczę Piską,

• jezioro Śniardwy,

• jezioro Roś,

• jezioro Nidzkie,

• jezioro Bełdany,

• dolinę Pisy,

• dolinę Krutyni.

Krajobraz tworzy unikalna mozaika jezior, lasów, mokradeł oraz niewielkich osad położonych wśród rozległych terenów zielonych.

Puszcza Piska – największy kompleks leśny Mazur

Najważniejszym elementem krajobrazu regionu jest Puszcza Piska.

To największy kompleks leśny Mazur i jeden z największych zwartych obszarów leśnych w Polsce. Lasy te stanowią ostoję wielu rzadkich gatunków roślin i zwierząt oraz pełnią kluczową rolę w retencji wody.

Wody i retencja

Powiat Piski jest jednym z najważniejszych regionów gospodarki wodnej w Polsce.

Najważniejsze rzeki obejmują:

• Pisę,

• Krutynię,

• Turośl,

• liczne cieki łączące jeziora.

Najważniejsze jeziora to:

• Śniardwy,

• Nidzkie,

• Roś,

• Bełdany,

• Seksty.

Śniardwy – największe jezioro Polski

Największym skarbem regionu jest Jezioro Śniardwy.

Akwen o powierzchni przekraczającej 110 km² jest największym jeziorem w Polsce i jednym z najważniejszych elementów systemu Wielkich Jezior Mazurskich.

Pełni funkcje:

• retencyjne,

• przyrodnicze,

• turystyczne,

• żeglugowe.

Pisa – wodne połączenie Mazur z Narwią

Pisa jest jedyną naturalną rzeką wypływającą z Wielkich Jezior Mazurskich. Od wieków stanowiła ważny szlak komunikacyjny i do dziś pozostaje jednym z najpopularniejszych szlaków kajakowych regionu.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Gospodarka Powiatu Piskiego opiera się głównie na turystyce, leśnictwie i usługach.

Najważniejsze sektory obejmują:

• turystykę,

• gospodarkę leśną,

• przetwórstwo drzewne,

• handel,

• usługi,

• rolnictwo.

Dominujące uprawy obejmują:

• zboża,

• kukurydzę,

• rośliny pastewne,

• ziemniaki.

Znaczącą rolę odgrywa również:

• hodowla bydła,

• produkcja mleka,

• rybactwo śródlądowe.

Turystyka wodna – specjalizacja regionu

Położenie nad Śniardwami oraz licznymi jeziorami sprawia, że turystyka związana z wodą jest jednym z głównych filarów lokalnej gospodarki.

Region przyciąga:

• żeglarzy,

• kajakarzy,

• wędkarzy,

• miłośników przyrody.

Lasy i środowisko

Powiat Piski należy do najbardziej zalesionych regionów województwa.

Największe kompleksy leśne obejmują:

• Puszczę Piską,

• okolice Rucianego-Nidy,

• tereny wokół jeziora Nidzkiego,

• okolice Orzysza.

Dominują:

• sosny,

• świerki,

• brzozy,

• dęby,

• olchy.

Lasy pełnią niezwykle ważne funkcje:

• retencyjne,

• klimatyczne,

• przyrodnicze,

• gospodarcze.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat Piski należy do najcenniejszych przyrodniczo obszarów Polski.

Występują tutaj:

• łosie,

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• wilki,

• rysie.

Na terenach wodnych i podmokłych można spotkać:

• bieliki,

• żurawie,

• bociany czarne,

• czaple siwe,

• rybołowy,

• perkozy.

Ostoja dużych ssaków

Puszcza Piska jest jednym z najważniejszych obszarów występowania wilka i łosia w północno-wschodniej Polsce. Zachowane korytarze ekologiczne umożliwiają migrację zwierząt pomiędzy Mazurami a Podlasiem.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat Piski posiada interesujące dziedzictwo związane z historią Mazur i dawnych Prus Wschodnich.

Najcenniejsze zabytki obejmują:

• historyczne centrum Pisza,

• śluzy mazurskie,

• zabytkowe kościoły regionu,

• dawne osady mazurskie,

• pozostałości umocnień wojennych.

Pisz – stolica południowych Mazur

Pisz od wieków rozwijał się jako ważny ośrodek handlowy i leśny. Dziś stanowi centrum administracyjne oraz gospodarcze południowej części Mazur.

Turystyka i rekreacja

Powiat Piski należy do najważniejszych regionów turystycznych Polski.

Najważniejsze atrakcje obejmują:

• Jezioro Śniardwy,

• Jezioro Nidzkie,

• Puszczę Piską,

• Pisę,

• Krutynię,

• Ruciane-Nidę.

Popularnością cieszą się:

• żeglarstwo,

• kajakarstwo,

• wędkarstwo,

• turystyka rowerowa,

• obserwacja przyrody,

• rejsy po jeziorach.

Jezioro Nidzkie – mazurska perła przyrody

Jezioro Nidzkie należy do najcenniejszych przyrodniczo jezior Mazur. Znaczna część jego brzegów objęta jest ochroną, dzięki czemu zachował wyjątkowo naturalny charakter.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Piski posiada wyjątkowe warunki do rozwoju błękitno-zielonej infrastruktury.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę Puszczy Piskiej,

• ochronę jeziora Śniardwy,

• rozwój retencji naturalnej,

• ochronę mokradeł,

• renaturyzację cieków wodnych,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• adaptację do zmian klimatu.

Szczególne znaczenie ma zachowanie jakości wód jeziornych oraz ochrona cennych siedlisk leśnych i wodno-błotnych.

Potencjał rozwojowy

Powiat Piski należy do najbardziej wartościowych przyrodniczo regionów Polski.

Najważniejsze atuty regionu to:

• Jezioro Śniardwy,

• Puszcza Piska,

• Krutynia,

• Pisa,

• bogactwo jezior,

• wysoka jakość środowiska,

• rozwijająca się turystyka.

W najbliższych latach kluczowe znaczenie będą miały inwestycje związane z ochroną zasobów wodnych, rozwojem turystyki całorocznej, odnawialnymi źródłami energii oraz zachowaniem naturalnego charakteru krajobrazu. Powiat Piski ma wszelkie predyspozycje, aby pozostać jednym z najważniejszych obszarów przyrodniczych i turystycznych Polski.