Powiat Jarociński

Charakterystyka Powiatu Jarocińskiego

Powiat Jarociński położony jest w południowo-wschodniej części województwa wielkopolskiego, na styku historycznej Wielkopolski i terenów prowadzących ku Dolinie Prosny oraz Nizinie Południowowielkopolskiej. Region od lat kojarzony jest z przedsiębiorczością, nowoczesnym rolnictwem oraz jednym z najbardziej rozpoznawalnych wydarzeń muzycznych w Polsce – Festiwalem w Jarocinie, który na trwałe wpisał się w historię polskiej kultury.

Siedzibą powiatu jest Jarocin – dynamiczne miasto pełniące funkcję lokalnego centrum administracyjnego, gospodarczego i kulturalnego. W skład powiatu wchodzą także gminy Jaraczewo, Kotlin i Żerków, których krajobraz tworzą żyzne pola uprawne, doliny rzeczne oraz niewielkie kompleksy leśne. Pomimo dominacji terenów rolniczych region zachował wiele cennych walorów przyrodniczych związanych przede wszystkim z doliną Warty i Żerkowsko-Czeszewskim Parkiem Krajobrazowym.

Powiat Jarociński wyróżnia się korzystnym położeniem pomiędzy Poznaniem, Kaliszem i Ostrowem Wielkopolskim. Dobrze rozwinięta infrastruktura drogowa oraz silne tradycje gospodarcze sprawiają, że region skutecznie przyciąga inwestycje i rozwija nowoczesne formy działalności gospodarczej.

Jednocześnie coraz większego znaczenia nabierają działania związane z ochroną zasobów wodnych i adaptacją do zmian klimatu. W regionie o dużym udziale gruntów rolnych retencja, ochrona gleb oraz rozwój zielonej infrastruktury stają się ważnymi elementami planowania przyszłości.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Jarociński położony jest na pograniczu wysoczyzn polodowcowych oraz doliny Warty. Krajobraz jest bardziej zróżnicowany niż w wielu innych częściach Wielkopolski, szczególnie w północnej części regionu.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu to:

• Żerkowsko-Czeszewski Park Krajobrazowy,

• dolina Warty,

• dolina Lutyni,

• Wzgórza Żerkowskie,

• rozległe tereny rolnicze,

• kompleksy leśne w północnej części powiatu.

Szczególnie interesujące są okolice Żerkowa, gdzie występują jedne z najwyższych naturalnych wzniesień w Wielkopolsce. Falisty teren stanowi rzadkość w regionie kojarzonym głównie z równinami.

Wody i retencja

Najważniejszym elementem systemu wodnego powiatu jest Warta, która wyznacza północną granicę regionu i odgrywa kluczową rolę dla lokalnych ekosystemów.

Najważniejsze cieki wodne to:

• Warta,

• Lutynia,

• Lubieszka,

• Patoka,

• liczne rowy melioracyjne.

Istotne znaczenie mają również:

• starorzecza Warty,

• tereny zalewowe,

• śródpolne oczka wodne,

• niewielkie zbiorniki retencyjne.

Dolina Warty – naturalny magazyn wody

Tereny położone wzdłuż Warty należą do najcenniejszych przyrodniczo obszarów powiatu. Łąki zalewowe, starorzecza i mokradła wspierają retencję krajobrazową oraz stanowią siedliska dla wielu gatunków ptaków i zwierząt.

W czasach coraz częstszych susz zachowanie naturalnych funkcji doliny Warty staje się jednym z najważniejszych wyzwań środowiskowych regionu.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat Jarociński należy do dobrze rozwiniętych gospodarczo obszarów południowej Wielkopolski.

Najważniejsze sektory obejmują:

• rolnictwo,

• przemysł spożywczy,

• przetwórstwo rolne,

• produkcję przemysłową,

• logistykę,

• handel i usługi.

Na terenach rolniczych dominują:

• pszenica,

• kukurydza,

• rzepak,

• buraki cukrowe,

• jęczmień.

Ważną rolę odgrywa także:

• hodowla bydła,

• hodowla trzody chlewnej,

• produkcja pasz,

• sektor budowlany.

Jarocin – stolica polskiego rocka

Najbardziej rozpoznawalną marką regionu pozostaje Festiwal w Jarocinie. W latach 80. wydarzenie stało się symbolem wolności artystycznej i alternatywnej kultury w Polsce. Do dziś festiwal przyciąga tysiące uczestników i pozostaje jednym z najważniejszych wydarzeń muzycznych kraju.

Lasy i środowisko

Choć powiat ma głównie rolniczy charakter, lasy odgrywają ważną rolę dla lokalnego środowiska.

Największe kompleksy leśne znajdują się w okolicach:

• Żerkowa,

• Kotlina,

• północnych terenów doliny Warty.

Dominują:

• sosna zwyczajna,

• dąb,

• brzoza,

• olsza,

• grab.

Lasy wspierają:

• retencję wód,

• ochronę gleb,

• zachowanie bioróżnorodności,

• rekreację,

• poprawę jakości powietrza.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Najcenniejsze siedliska przyrodnicze związane są z doliną Warty oraz Żerkowsko-Czeszewskim Parkiem Krajobrazowym.

Występują tutaj:

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• bobry,

• lisy,

• wydry.

Szczególnie bogaty jest świat ptaków:

• bielików,

• żurawi,

• bocianów czarnych,

• czapli siwych,

• błotniaków stawowych,

• zimorodków.

Obszary Natura 2000 chronią wiele cennych siedlisk związanych z doliną Warty.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat Jarociński posiada bogate dziedzictwo historyczne związane z Wielkopolską.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• Pałac Radolińskich w Jarocinie,

• historyczne centrum Jarocina,

• kościół św. Marcina w Jarocinie,

• zabytki Żerkowa,

• zespoły dworsko-parkowe regionu,

• zabytkowe kościoły Kotlina i Jaraczewa.

Pałac Radolińskich

Pałac w Jarocinie należy do najważniejszych zabytków regionu. Obecnie mieści się tam muzeum prezentujące historię miasta oraz słynną tradycję festiwalową, która rozsławiła Jarocin w całej Polsce.

Turystyka i rekreacja

Powiat oferuje interesujące połączenie turystyki przyrodniczej, historycznej i kulturowej.

Najważniejsze atrakcje obejmują:

• Jarocin,

• Żerkowsko-Czeszewski Park Krajobrazowy,

• dolinę Warty,

• Pałac Radolińskich,

• szlaki rowerowe okolic Żerkowa,

• tereny rekreacyjne nad Wartą.

Popularne formy aktywności to:

• turystyka rowerowa,

• kajakarstwo,

• nordic walking,

• obserwacja ptaków,

• turystyka historyczna,

• udział w wydarzeniach muzycznych.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Jarociński posiada dobre warunki do rozwoju działań związanych z błękitno-zieloną infrastrukturą.

Najważniejsze kierunki obejmują:

• ochronę doliny Warty,

• zwiększanie retencji krajobrazowej,

• rozwój zadrzewień śródpolnych,

• ochronę mokradeł i starorzeczy,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• poprawę efektywności gospodarowania wodą,

• ochronę gleb przed degradacją.

Szczególne znaczenie ma zachowanie naturalnych funkcji doliny rzecznej jako jednego z najważniejszych korytarzy ekologicznych Wielkopolski.

Potencjał rozwojowy

Powiat Jarociński należy do dynamicznie rozwijających się regionów południowej Wielkopolski.

Najważniejsze atuty to:

• korzystne położenie komunikacyjne,

• silne rolnictwo i przetwórstwo,

• Festiwal w Jarocinie i rozpoznawalna marka miasta,

• Żerkowsko-Czeszewski Park Krajobrazowy,

• dolina Warty,

• wysoka aktywność przedsiębiorców,

• dobre warunki dla inwestycji.

W najbliższych latach szczególnego znaczenia nabierać będą inwestycje związane z ochroną zasobów wodnych, zieloną energetyką, nowoczesnym rolnictwem oraz rozwojem turystyki przyrodniczej i kulturowej. Dzięki połączeniu silnej gospodarki, bogatej historii i atrakcyjnego środowiska naturalnego Powiat Jarociński pozostaje jednym z ciekawszych regionów południowej Wielkopolski.