Powiat Wolsztyński

Charakterystyka Powiatu Wolsztyńskiego

Powiat Wolsztyński położony jest w zachodniej części województwa wielkopolskiego, na pograniczu Wielkopolski, Ziemi Lubuskiej i historycznego Śląska. To region znany przede wszystkim z pięknych jezior, rozległych lasów oraz unikatowej na skalę światową tradycji związanej z parowozami. Jednocześnie jest to jeden z najbardziej atrakcyjnych krajobrazowo powiatów zachodniej Wielkopolski, gdzie przyroda odgrywa równie ważną rolę jak historia i lokalna gospodarka.

Siedzibą powiatu jest Wolsztyn – miasto rozpoznawalne daleko poza granicami Polski dzięki działającej do dziś parowozowni obsługującej regularne połączenia kolejowe. W skład powiatu wchodzą również gminy Siedlec i Przemęt, które obejmują znaczną część cennych przyrodniczo terenów Pojezierza Sławskiego i Przemęckiego Parku Krajobrazowego.

Region wyróżnia się wyjątkowym bogactwem jezior. W granicach powiatu znajduje się kilkadziesiąt naturalnych akwenów, liczne tereny podmokłe oraz rozległe kompleksy leśne. Dzięki temu Powiat Wolsztyński należy do najważniejszych obszarów wypoczynkowych zachodniej Wielkopolski.

Współcześnie rozwój regionu opiera się na nowoczesnym rolnictwie, turystyce, przedsiębiorczości lokalnej oraz coraz większym wykorzystaniu potencjału przyrodniczego. Ochrona jezior i zasobów wodnych staje się jednym z kluczowych kierunków rozwoju.

Powiat w liczbach

Przyroda i krajobraz

Powiat Wolsztyński należy do najbardziej malowniczych regionów zachodniej Wielkopolski.

Najbardziej charakterystyczne elementy krajobrazu to:

• Przemęcki Park Krajobrazowy,

• Jezioro Wolsztyńskie,

• Jezioro Berzyńskie,

• Jezioro Dominickie,

• dolina Obry,

• okolice Przemętu,

• rozległe kompleksy leśne.

Krajobraz regionu został ukształtowany przez ostatnie zlodowacenie, które pozostawiło liczne jeziora, pagórki morenowe oraz rozbudowaną sieć cieków wodnych.

Wody i retencja

Wody powierzchniowe są największym bogactwem naturalnym powiatu.

Najważniejsze cieki wodne to:

• Obra,

• Dojca,

• Kanał Obry.

Istotne znaczenie mają również:

• Jezioro Wolsztyńskie,

• Jezioro Berzyńskie,

• Jezioro Dominickie,

• Jezioro Przemęckie,

• liczne mniejsze jeziora i stawy.

Obra – wodny kręgosłup regionu

Obra od wieków kształtuje krajobraz regionu. Jej dolina stanowi ważny korytarz ekologiczny, a liczne kanały i jeziora tworzą jeden z najbardziej rozbudowanych systemów wodnych Wielkopolski.

Ochrona jakości wód i zwiększanie retencji należą do najważniejszych wyzwań środowiskowych regionu.

Rolnictwo i gospodarka lokalna

Powiat Wolsztyński posiada zróżnicowaną gospodarkę opartą na rolnictwie, usługach i turystyce.

Najważniejsze sektory obejmują:

• rolnictwo,

• przemysł spożywczy,

• przetwórstwo rolne,

• turystykę,

• handel,

• budownictwo,

• usługi.

Na terenach rolniczych dominują:

• pszenica,

• kukurydza,

• rzepak,

• ziemniaki,

• rośliny pastewne.

Istotną rolę odgrywa również:

• hodowla bydła,

• produkcja mleka,

• hodowla trzody chlewnej,

• produkcja drobiarska.

Wolsztyn i świat parowozów

Najbardziej rozpoznawalnym symbolem regionu jest Parowozownia Wolsztyn. To jedyne miejsce w Europie, gdzie historyczne parowozy przez wiele lat regularnie obsługiwały planowe połączenia pasażerskie.

Parowozownia przyciąga miłośników kolei z całego świata i stanowi jedną z najbardziej unikalnych atrakcji turystycznych Polski.

Lasy i środowisko

Znaczna część powiatu pokryta jest lasami.

Największe kompleksy leśne znajdują się w okolicach:

• Przemętu,

• Siedlca,

• Wolsztyna,

• doliny Obry.

Dominują:

• sosna zwyczajna,

• dąb,

• brzoza,

• olsza,

• buk.

Lasy pełnią funkcje:

• retencyjne,

• klimatyczne,

• przyrodnicze,

• rekreacyjne,

• ochronne.

Stanowią również ważny element ochrony jezior przed degradacją.

Zwierzęta i bioróżnorodność

Powiat posiada jedne z najcenniejszych siedlisk przyrodniczych w zachodniej Wielkopolsce.

Występują tutaj:

• jelenie,

• sarny,

• dziki,

• bobry,

• wydry,

• lisy.

Wśród ptaków spotkać można:

• bieliki,

• żurawie,

• czaple siwe,

• błotniaki stawowe,

• perkozy,

• zimorodki.

Szczególnie cenne przyrodniczo są jeziora oraz mokradła związane z doliną Obry.

Zabytki i dziedzictwo kulturowe

Powiat posiada bogatą historię związaną z Wielkopolską i pograniczem polsko-niemieckim.

Najważniejsze zabytki obejmują:

• historyczne centrum Wolsztyna,

• Parowozownię Wolsztyn,

• klasztor w Przemęcie,

• kościoły regionu,

• zespoły pałacowo-parkowe,

• zabytkowe układy urbanistyczne.

Przemęt i dziedzictwo cystersów

Przemęt przez wieki rozwijał się dzięki działalności cystersów, którzy mieli ogromny wpływ na gospodarkę wodną, rozwój rolnictwa oraz zagospodarowanie krajobrazu regionu.

Turystyka i rekreacja

Powiat Wolsztyński należy do najważniejszych obszarów turystycznych zachodniej Wielkopolski.

Najważniejsze atrakcje obejmują:

• Przemęcki Park Krajobrazowy,

• Jezioro Dominickie,

• Wolsztyn,

• Parowozownię Wolsztyn,

• szlaki kajakowe Obry,

• liczne jeziora i kąpieliska.

Popularne formy aktywności to:

• żeglarstwo,

• kajakarstwo,

• wędkarstwo,

• turystyka rowerowa,

• obserwacja przyrody,

• wypoczynek nad jeziorami.

Przemęcki Park Krajobrazowy

Przemęcki Park Krajobrazowy należy do najcenniejszych obszarów chronionych w Wielkopolsce. Obejmuje dziesiątki jezior, lasów i terenów podmokłych tworzących jeden z najbardziej atrakcyjnych krajobrazów regionu.

Zielona infrastruktura i środowisko

Powiat Wolsztyński posiada ogromny potencjał związany z ochroną zasobów wodnych.

Najważniejsze kierunki działań obejmują:

• ochronę jezior,

• rozwój retencji krajobrazowej,

• ochronę doliny Obry,

• zachowanie mokradeł,

• rozwój odnawialnych źródeł energii,

• zwiększanie powierzchni terenów zielonych,

• ochronę bioróżnorodności.

Kluczowe znaczenie ma zachowanie wysokiej jakości wód jeziornych, które są fundamentem rozwoju turystyki i lokalnej gospodarki.

Potencjał rozwojowy

Powiat Wolsztyński należy do najbardziej atrakcyjnych przyrodniczo regionów zachodniej Wielkopolski.

Najważniejsze atuty to:

• liczne jeziora,

• Przemęcki Park Krajobrazowy,

• Parowozownia Wolsztyn,

• rozwinięta turystyka,

• bogate zasoby wodne,

• wysoka lesistość,

• korzystne warunki do wypoczynku.

W najbliższych latach szczególnego znaczenia nabierać będą inwestycje związane z ochroną jezior, rozwojem turystyki przyrodniczej, odnawialnymi źródłami energii oraz gospodarką wodną. Dzięki wyjątkowym walorom krajobrazowym Powiat Wolsztyński ma wszelkie predyspozycje, aby pozostać jednym z najcenniejszych przyrodniczo obszarów Wielkopolski.